Wat is het verschil tussen verwering en erosie

Verwering en erosie zijn beide aardrijkskundige begrippen en behoren tot de exogene krachten. Exogene krachten zijn krachten die de aarde van buitenaf veranderen. Deze veranderingen gaan heel langzaam onder invloed van het weer, wind, water en of ijs.

Erosie

Erosie is het uitschuren van de aarde onder invloed van wind, water en/of ijs. Winden waaien over het algemeen vaak dezelfde kant op, wat de wind onderweg tegenkomt en kan ‘tillen’ neemt hij mee, bijvoorbeeld zand. Wanneer deze wind geladen met zand telkens tegen eenzelfde stuk gesteente aan ‘schuurt’ slijt op den duur het gesteente af. Je hebt vast wel eens een wandeling op een rustig strand gemaakt waar een (harde) wind aanwezig was. Je kan dan het zand langs je gezicht voelen schuren, dat gebeurt ook bij het gesteente met als grote verschil dat een gesteente altijd op dezelfde plaats staat en dus altijd op dezelfde plaats ‘geschuurd’ wordt.

Ongeveer hetzelfde effect ontstaat in het water, waar de stroming vooral steentjes/kiezels vanaf de bodem meevoeren, wanneer er een bocht in een rivier is, schuren de steentjes/kiezels steeds langs de rand van die bocht langs zodat de rivier steeds groter kan worden. In de loop der jaren kunnen hierdoor riviersystemen veranderen. Erosie door ijs is soortgelijk, het ijs verschuift en neemt alles wat hij op z’n pad komt mee, hier gaat het niet alleen om zand en kiezels, maar juist ook hele grote stenen kan het ijs voor zich uit duwen. Het ijs stuwt het hele landschap voor zich uit, op deze manier is bijvoorbeeld de Utrechtse heuvelrug zo’n 10.000 jaar geleden ontstaan.

Verwering

Verwering is het aantasten van gesteenten door onder andere invloeden van het weer. De meest gebruikelijke voorbeelden zijn mechanische verwering en chemische verwering. Mechanische verwering  (ook wel fysische verwering genoemd) veroorzaakt barsten en scheuren in de aardkorst, echter blijft de samenstelling van het gesteente gelijk. Een ander voorbeeld van mechanische verwering is vorstverwering. Door het temperatuurverschil tussen dag en nacht zet een gesteente uit en krimpt weer, waardoor het uiteindelijk kan barsten. Vaak bespoedigd door vocht wat zich in de kiertjes van de steen nestelt en tijdens de nachtvorst uitzet, zo kan een gesteente uiteindelijk splijten (door midden breken). Wanneer wortels van grote bomen door blijven groeien en zich een weg banen door gesteente wordt dit biologische verwering genoemd, dit is ook een voorbeeld van mechanische verwering.

Een ander soort verwering is chemische verwering, hierdoor verandert de steen van samenstelling. Stalactieten en stalagmieten, de bekende ‘pilaren’ in kalkgrotten zijn hier een goed voorbeeld van. Het kalkrijke water wat langs de stalactieten (bovenkant) druipt, zet kalk af, dat gebeurt aan boven- en onderkant waardoor er pilaren ontstaan die als het ware naar elkaar toegroeien, (al is dat een proces van vaak wel honderden jaren). Een doline, een soort zinkgat, is ook een voorbeeld van chemische verwering en ontstaat ook doordat zure regen het kalksteen aantast en als het ware oplost.

Erosie en verwering zijn beide exogene krachten, krachten die de aarde van buitenaf veranderen. Erosie doet dit vooral door het uitschuren van de aarde met als transportmiddel wind, water en ijs. Verwering is verandering van de aardkorst zonder dat deze wordt verplaatst. Zoals een steen die splijt of het ontstaan van kalkgrotten.

Op het hetverschiltussen.nl vind je artikelen waarin twee of meer onderwerpen met elkaar vergeleken worden, geschreven door mensen met een bepaalde expertise of interesse. Onze artikelen zonder bronvermelding overnemen is niet toegestaan. Deze website is een initiatief van Splush.nl. Vragen en tips kan je mailen naar redactie@hetverschiltussen.nl

Privacy