≡ Menu

Wat is het verschil tussen kunst en design

Wat is het onderscheid tussen kunst en design, het lijkt op het oog een lastige vraag maar in werkelijkheid staan kunst en design lijnrecht tegenover elkaar als het gaat om hun betekenis. Kunstenaars en ontwerpers (designers) werken beide met visuele elementen en composities en zullen dit geleerd hebben met behulp van bronnen die grotendeels gelijk aan elkaar zijn.

Het grote verschil tussen kunstenaars en ontwerpers is dat de motivatie om zich visueel te uiten anders is, dit verschil ook door in het onderscheid tussen kunst en design.

Inspireren en motiveren

Een kunstenaar begint met niets en werkt naar een eindproduct wat zijn visie, overtuiging en/of gevoel vertegenwoordigt. Het doel van de kunstenaar is om zijn gevoel met het publiek te delen, het publiek op zijn beurt kan iets van de kunst vinden, ze kunnen het gevoel van de kunstenaar begrijpen of juist niet en er door geïnspireerd raken. Kunst zal eerder vragen oproepen dan vragen beantwoorden.

Wanneer een ontwerper iets ontwerpt dan is het startpunt niet zo niets als bij een kunstenaar, zo kan er al iets concreets bestaan waar nog een ontwerp voor gemaakt moet worden. Een ontwerper werkt vaak vanuit het volbrengen van een missie, deze missie zal vaak zijn dat de gebruiker een bepaalde boodschap of idee moet ontvangen of een actie moet uitvoeren. Daarom zal een goed design altijd vragen beantwoorden, en juist geen vragen oproepen. De gebruiker wordt gemotiveerd.

Interpreteren en begrijpen

kunst vs. design

Mona Lisa

Het schilderij Mona Lisa van Leonardo da Vinci is het meest beroemde kunstwerk ter wereld, niet in de eerste plaats omdat het zo fantastisch mooi geschilderd is maar vooral omdat de geschilderde vrouw op het schilderij veel ruimte laat voor verschillende interpretaties. De glimlach van de Mona Lisa is dermate mysterieus dat er inmiddels al tientallen theorieën bestaan over de gemoedstoestand van deze vrouw.

Kunst kan vaak op verschillende manieren geïnterpreteerd worden met als gevolg dat de doelgroep van kunst erg divers is. Want ook al heeft de kunstenaar zijn kunstwerk van zijn eigen gevoel gemaakt, als een ander het kunstwerk vanuit een andere invalshoek prachtig vindt dan betekent dit niet dat het kunstwerk zijn doel gemist heeft.

Een goed ontwerp moest juist direct begrepen worden en niet geïnterpreteerd worden. Een goed voorbeeld is de webdesigner die naast een mooi vormgegeven website zich ook bezig houdt met hoe de bezoeker zich zo optimaal mogelijk door de website kan bewegen. Dit betekent dat de website logisch in elkaar moet zitten, als de bezoeker niet vanuit zijn intuïtie door de website heen kan klikken maar bijvoorbeeld op zoek moet naar het menu dan heeft het ontwerp zijn doel gemist. Een goed ontwerp heeft geen uitleg nodig.

Smaak en mening

Binnen de kunst zijn verschillende kunststromen, vooral de hedendaagse moderne kunst lijkt steeds meer de grenzen op te zoeken. Zo is er bijvoorbeeld Dr. Gunter von Hagens die lijken gebruikt om ze in verschillende levendige posities positioneert en die tentoonstelt of de kunstenares Tracey Emin die wereldberoemd geworden is met het kunstwerk ‘My Bed’, een kunstwerk waarbij simpelweg een onopgemaakt bed tentoongesteld wordt.

mybed

My Bed

Natuurlijk komt bij dit soort kunst ook weer een stukje interpretatie kijken, maar uiteindelijk gaat het hier om smaak. Vanuit je eigen interesses voel je je aangetrokken tot een bepaalde kunststroming, zo kan moderne kunst niet naar jouw smaak zijn, een ander zal juist niks hebben met stillevens uit de zeventiende eeuw. Hierbij moet wel gezegd dat kunst zich uitstekend leent voor het creëren van smaak, abstracte kunst bijvoorbeeld kan op het oog te ingewikkeld zijn maar met behulp van de nodige achtergrondinformatie toch naar jouw smaak kunnen worden.

Ook bij design komt er stukje smaak aan te pas, maar omdat design een ander doel heeft dan kunst hoeft design niet naar jouw smaak te zijn om toch succesvol te zijn. Met weer het ontwerp van een website als voorbeeld, als een webdesigner graag wil dat zoveel mogelijk doorzoekers op een bepaald knop klikken dan zal hij ervoor kiezen om de knop eruit te laten springen. Als de website voornamelijk de kleur groen heeft dan zal een contrasterende knop een kleur als fel rood moeten hebben om hem zo op te laten vallen. Design-technisch zal de kleur rood een dissonant zijn binnen de gehele groene website, het zal een kleur zijn die binnen een design zonder knoppen nooit gebruikt zal worden, want de designer zal van mening zijn dat het een lelijk contrast geeft.

Een designer zal continu op zoek zijn naar een design wat hij mooi vindt maar wat tegelijkertijd ook het doel nastreeft. In het geval van de rode knop voegt hij dus een dissonant toe die optimaal het doel nastreeft. Maakt hij de knop ook groen dan is het design misschien wel mooier maar wel minder doelgericht.

Talent en bekwaamheid

Bij de meeste kunstenaars stroomde er al van jongs af aan een drang om zich creatief te ontplooien door het bloed. Er zijn maar weinig kunstenaars die van de ene op de andere dag bedacht hebben dat ze kunstenaar wilden worden, de meesten hebben vroeg in hun leven al een bepaald creatief talent ontdekt wat ze steeds verder zijn gaan uitdiepen.

Ook al is enige feeling met visuele elementen wel handig, toch kan je van de ene op de andere dag bedenken dat je designer of ontwerper wil worden. Het maken van een doelgericht design kan je namelijk geleerd worden, en hier kan je steeds bekwamer in worden door te blijven testen, oefenen en ervaring op te doen.

Als kunstenaar kan je altijd van je eigen gevoel uitgaan, een ontwerper zal ook moeten meegaan in de laatste designtrends. Als ontwerper iets compleets nieuws doen is een riskante stap, de doelgroep van design is namelijk veel meer gericht op het gebruik van intuïtie dan dat ze een ontwerp helemaal opnieuw moeten ontdekken.